Total Diz Protezi Nedir? Diz Kireçlenmesinde Kalıcı Çözüm Ne Zaman Gerekir?
Diz ağrısı, her yaş grubunda görülebilse de özellikle ileri yaşlarda yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyen en yaygın ortopedik sorunlardan biridir. Günlük yürüyüşlerden merdiven çıkmaya, hatta gece uykusuna kadar pek çok aktiviteyi zorlaştırabilen bu ağrıların en önemli nedenlerinden biri gonartroz, yani halk arasında bilinen adıyla diz kireçlenmesidir. Total diz protezinde eklemin bütün kısımları metalik protez ile değiştirilir ve yeni bir eklem oluşturulur.
İleri seviyeye ulaşan diz kireçlenmelerinde ilaç, fizik tedavi ve enjeksiyon gibi yöntemler yeterli olmadığında total diz protezi ameliyatı, hastaların ağrısız ve aktif bir yaşama dönmesini sağlayan en etkili tedavi seçeneklerinden biridir.
Diz Kireçlenmesi (Gonartroz) Nedir?
Diz ekleminde kemiklerin birbirine sürtünmesini engelleyen kıkırdak yapı zamanla aşınabilir. Kıkırdak dokunun incelmesi ve kaybolması sonucunda eklem yüzeyleri birbirine temas etmeye başlar. Bu durum ağrı, hareket kısıtlılığı ve günlük yaşam aktivitelerinde zorlanmaya neden olur.
Halk arasında "dizde sıvı bitmesi" veya "kireçlenme" olarak ifade edilen bu durum tıbbi olarak gonartroz olarak adlandırılır.
Diz Kireçlenmesinin Nedenleri
Diz kireçlenmesi iki ana grupta değerlendirilir.
Primer Gonartroz
En sık görülen tiptir. Kesin nedeni bilinmemekle birlikte aşağıdaki faktörler etkili olabilir:
- Yaşın ilerlemesi
- Genetik yatkınlık
- Kadın cinsiyet
- Eklem yapısındaki doğal yıpranma
Sekonder Gonartroz
Başka bir nedene bağlı gelişen diz kireçlenmesidir.
Başlıca nedenleri şunlardır:
- Diz travmaları
- Eklem çevresi kırıkları
- Menisküs yaralanmaları
- Doğuştan gelen diz bozuklukları
- Bacak eğrilikleri
- Bazı hormonal ve metabolik hastalıklar
- Geçirilmiş enfeksiyonlar
Diz Kireçlenmesinin Belirtileri
Diz kireçlenmesi genellikle yavaş ilerler ve zaman içerisinde şikâyetler artar.
En sık görülen belirtiler şunlardır:
- Diz ağrısı
- Merdiven çıkarken zorlanma
- Uzun süre oturduktan sonra ilk adımlarda ağrı
- Dizde sertlik
- Hareket sırasında çıtırtı sesleri
- Şişlik
- Hareket açıklığında azalma
- İleri dönemlerde bacaklarda şekil bozukluğu
Total Diz Protezi Ne Zaman Gerekir?
Her diz ağrısı protez gerektirmez. Öncelikle ilaç tedavisi, fizik tedavi, kilo kontrolü, egzersiz programları ve gerekli durumlarda PRP, kök hücre veya eklem içi enjeksiyon gibi cerrahi dışı yöntemler uygulanabilir.
Ancak aşağıdaki durumlarda total diz protezi gündeme gelir:
- Ağrının sürekli hale gelmesi
- Gece ağrılarının başlaması
- Günlük yaşamın ciddi şekilde etkilenmesi
- İlaç ve diğer tedavilerden fayda görülmemesi
- İleri derecede kıkırdak kaybının radyolojik olarak gösterilmesi
Total Diz Protezi Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Total diz protezi ameliyatında aşınmış eklem yüzeyleri özel cerrahi tekniklerle temizlenir ve yerine biyouyumlu metal ile yüksek dayanıklılığa sahip polietilen protezler yerleştirilir.
Amaç;
- Ağrıyı ortadan kaldırmak,
- Diz fonksiyonlarını geri kazandırmak,
- Hastanın günlük yaşamına güvenle dönmesini sağlamaktır.
Modern cerrahi teknikler sayesinde hastalar kısa sürede ayağa kaldırılmakta ve fizik tedavi desteğiyle normal yaşamlarına dönebilmektedir.
Ameliyat Sonrası Süreç
Başarılı bir ameliyat kadar doğru rehabilitasyon da önemlidir.
Ameliyat sonrası süreçte;
- Erken mobilizasyon
- Düzenli fizik tedavi
- Kas güçlendirme egzersizleri
- Doktor önerilerine uyum
iyileşme sürecini önemli ölçüde hızlandırır.
Sonuç
Diz kireçlenmesi yaşam kalitesini düşüren ancak doğru zamanda uygulanan tedavilerle başarılı şekilde kontrol altına alınabilen bir hastalıktır. İleri evre diz kireçlenmesinde total diz protezi, ağrıyı azaltan, hareket kabiliyetini artıran ve hastaların günlük yaşamlarına yeniden güvenle dönmesini sağlayan güvenilir ve etkili bir tedavi yöntemidir.
Diz ağrınız uzun süredir devam ediyor, günlük yaşamınızı etkiliyor veya uygulanan tedavilere rağmen şikâyetleriniz geçmiyorsa, ortopedi ve travmatoloji uzmanı tarafından ayrıntılı değerlendirilmeniz en doğru tedavi planının oluşturulmasını sağlayacaktır.